Gold Cross

Τετάρτη, 31 Αυγούστου 2016

15. Η ΔΥΝΑΜΗ ΤΗΣ ΠΡΟΣΕΥΧΗΣ ΚΑΙ Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΩΣ ΑΝΑΠΟΣΠΑΣΤΟ ΚΟΜΜΑΤΙ ΤΗΣ ΖΩΗΣ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ – ΜΕΡΟΣ Β’

"...ΨΑΛΩ ΤΩ ΘΕΩ ΜΟΥ ΕΩΣ ΥΠΑΡΧΩ..."
ΜΕΡΟΣ Β’
ΣΤ. ΠΩΣ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΓΙΝΕΤΑΙ Η ΠΡΟΣΕΥΧΗ
ΜΕΡΙΚΑ ΕΝΤΡΥΦΗΜΑΤΑ ΠΟΥ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΓΝΩΡΙΖΟΥΜΕ
 (Πατώντας ένα εκ των συνδέσμων, μεταβαίνετε είτε στο Μέρος Α’, είτε στο Μέρος Γ’)

1.  Ο Άγιος Ιωάννης Σιναίτης έλεγε «…η προσευχή πρέπει να γίνεται αμνησίκακα. Αν έχουμε τσακωθεί ή πληγώσει ή αδικήσει και βαρύναμε τη ψυχή μας, δεν μπορεί ν’ ανέβει η προσευχή στο Θεό...». 

Η προσευχή είναι γέννημα της πραότητας και παντελούς έλλειψη της οργής. Απομακρύνει τη λύπη και την αθυμία.

2.    Να μιλούμε στο Θεό απλά! Επιτρέπονται και τα λάθη και οι ανασυνταξίες. Είναι όπως το παιδάκι που μιλάει στον Πατέρα Του, δεν τα κοιτάει ο Θεός αυτά. Μερικές φορές έρχονται αυτομάτως διάφορα πνευματικά νοήματα και θέλουμε να προσευχηθούμε αυτοσχεδίως. Ας αφήσουμε την ψυχή μας να χορτάσει!

3.    Ο Άγιος Ιωάννης Σιναίτης και ο Μέγας Βασίλειος λένε ότι «…πρέπει να δοξάζουμε το Θεό και μετά να Τον ευχαριστούμε για τα δώρα Του...».

4.    Ο Χριστός μας είπε: «…Πυρ ήλθον βαλείν εις την γην…» (Λουκά 12:49). «…Πυρ είναι το Άγιο Πνεύμα, το οποίο ήρθε να βάλει στη γη των καρδιών μας ο Χριστός…» (άγ. Μάξιμος). Γι’ αυτό και από την «αρέμβαστον καρδίαν» ( τον νου δηλ. που είναι προσηλωμένος στην προσευχή και δεν πλανάται εδώ και εκεί), γεννάται θέρμη. Είναι η «καιόμενη καρδία», που μιλά το ευαγγέλιο (Λουκά 24:32). Το «…εγκάρδιον πυρ έλκει τον άνθρωπον προς υμνωδίαν του Θεού…» (Ιω. Δαμ.) και οδηγείται ο άνθρωπος στον αρχικό προορισμό του, που είναι η δοξολογία του Θεού.

5.    Ο π. Παίσιος έλεγε «…να κάνετε κομποσχοίνια για κάθε πάθος, π.χ. αν θέλετε να απαλλαγείτε από το πάθος του θυμού να λέτε την ευχούλα «…Κυριε Ιησού Χριστέ ελέησον και απάλλαξέ με από το πάθος του θυμού…». Έτσι πρέπει να κάνουμε για κάθε πάθος, για να μας αξιώσει ο Θεός να υπερνικήσουμε τα πάθη μας.

Ο αββάς Αμμωνάς 8 χρόνια παρακάλαγε το Θεό να τον απαλλάξει από το πάθος του θυμού και δεν απογοητεύτηκε και στο τέλος ο Θεός τον αντάμειψε.


Το κομποσχοίνι έλεγε ο π. Εφραίμ ο Κατουνακιώτης δεν πάει χαμένο. Έχει τόση δύναμη που μπορεί να βγάλει και τη ψυχή από την κόλαση!

6.    Δεν πρέπει να δεχόμαστε τους ακάθαρτους λογισμούς. Όταν καταπιανόμαστε να τους αναλύουμε και να ευχαριστιόμαστε σημαίνει κάνουμε συγκατάθεση. Απέκρουσε τους. Ας μην πέφτουμε στις παγίδες του πονηρού που προσπαθεί να μας σταματήσει από την προσευχή. Ας σταματήσουμε πια να επιτρέπουμε με τη στάση μας και τις πράξεις μας να γινόμαστε υποχείριο του.
«…Πρόσεχε ουν ακριβώς και φύλασσε την καρδίαν σου του μη δέχεσθε πονηρούς λογισμούς, ή οιους δήποτε ματαίους και ανωφελείς…» αββάς Φιλήμονος (Φιλοκαλία)


    7.   Καλό είναι να επικαλούμαστε τους Αγίους να μας δίδουν φώτιση και βοήθεια. Μεγάλη βοήθεια και ανάπαυση αποτελούν οι άγιοι στον αγώνα μας. Σε διαφορετικούς αγίους δόθηκαν διαφορετικά χαρίσματα (σε άλλους δόθηκε το χάρισμα κατά των δαιμόνων, σε άλλους της ιάσεως, της διόρασης, κατά των σαρκικών παθών και πολλά άλλα) και έτσι μπορούμε να τους επικαλούμαστε ανάλογα την περίσταση. Τα δικά μας όρια και σύνορα δεν υπάρχουν για τους Αγίους. Όταν τους επικαλούμαστε προστρέχουν ως καλοί μας αδελφοί επειδή οι Άγιοι βρίσκονται πλησίον του Θεου ακούνε τις προσευχές μας και την επίκλησή μας.  (Ιωάννη 17, 20-23), . «…Θαυμαστός ο Θεός εν τοις Αγίοις Αυτού…».

8.    Πρέπει να προσευχόμαστε και για τους άλλους, αυτό έκανε και ο π. Παίσιος τακτικά. Και ιδιαίτερα να προσευχόμαστε γι’ αυτούς που μας αδίκησαν ή μας πλήγωσαν. Δεν πρέπει να αφήνουμε το κακό να στεριώσει μέσα μας. Αλλά ας απαλλαγούμε από το κακό, τυλίγοντας τους άλλους με την προσευχή μας.

Ο προστάτης φύλακας
άγγελος
   9.   Όταν προσεύχεσαι, μερικές φορές νοιώθεις μια κατάνυξη, μια γαλήνη, μια γλυκύτητα, που νιώθεις ότι πιάνεις επαφή με τον άλλο κόσμο. Εκείνη την ώρα μην πας παρακάτω, γιατί συμπροσεύχεται μαζί μας ο φύλακας άγγελός μας.

Η ψυχή μιλά και συνδιαλέγεται την ώρα της προσευχής αλλά με την κάθοδο του Αγίου Πνεύματος, πρέπει να παραμείνουμε σε πλήρη σιωπή, για να ακούμε καθαρά και με κατανόηση όλους τους λόγους της αιωνίου ζωής, με τους οποίους Εκείνος τότε θα καταδεχθεί να επικοινωνήσει μαζί μας. Απαιτείται η πλήρης νηφαλιότητα και της ψυχής αλλά και του πνεύματος και ταυτόχρονα η αγνή καθαρότητα του σώματος, διότι ο Θεός είναι πυρ, το οποίο καταναλώνει κάθε τι ακάθαρτο, και κανείς μολυσμένος στο σώμα ή το πνεύμα δεν μπορεί να εισέλθει σε κοινωνία με Αυτόν.

Η Χάρις πρέπει να σημειώσουμε εδώ, άλλες φορές έρχεται και άλλες όχι!! Δεν μας εξετάζει η Χάρις του Θεού πότε θα έρθει. Δεν σημαίνει επειδή είναι της Μεταμορφώσεως λόγου χάρη, πρέπει να επισκεφθεί η Χάρις του Θεού. Δεν εξαρτάται από το σεβάσμιο της μέρας αλλά από την κρίση του Θεού εξαρτάται η Χάρης.

Άλλος μπορεί να χαριτωθεί εν ώρα δουλειάς, άλλος εν ώρα λειτουργίας, άλλος στη στάση του λεωφορείου, άλλος την ώρα προσευχής, άλλος σε ώρα λειτουργίας. Η κρίσης του Θεού είναι διάφορος και συνάμα διαφοροτέρα από την κρίση των ανθρώπων. Αυτή είναι η κρίσης Του. Εμείς οφείλουμε να προσευχώμεθα πάντοτε. Όταν ο Θεός επισκέπτεται την ψυχή μας, θέλει να τη βρίσκει σε προσευχή, να μην βρίσκει την ψυχή και τη διάνοιά μας μετεωριζόμενη. Αυτό λυπεί τον Θεό. Αν καταφέρουμε να έχουμε αυτοσυγκέντρωση, αυτό θα μας βοηθήσει.

10. Να εμβαθύνουμε σωστά τη δύναμη της προσευχής (αυτά δεν έρχονται πάντα), η προσπάθεια μετράει.

11. Ο χρόνος έχει μεγάλη σημασία στην προσευχή. Η ώρα δένει τις ψυχές. Η ποσότητα θα φέρει και την ποιότητα. Μια λέξη να πούμε με πολύ πίστη μπορεί να γίνει σεισμός, αλλά δεν είμαστε τέτοιοι εμείς, είμεθα αρχάριοι, γι’ αυτό όσο περισσότερο προσευχόμαστε, τόσο συμφέρει τη ψυχή μας και ζεσταινόμαστε από την προσευχή.

12.  Η σκέψη και μόνο, ότι θα κάνουμε προσευχή, μπορεί να αποτελέσει φρένο στις αμαρτίες που πάμε να κάνουμε.

13.  Μη ξαφνιαστείς αν μετά την προσευχή πολεμηθείς. Ο μνησίκακος διάβολος αν δεν καταφέρει να σε καταβάλλει με τους λογισμούς και με την μετεώριση του νου, θα βάλλει ανθρώπους να σε πειράξουν, να σε αδικήσουν, να σε διαβάλλουν για το τίποτα, να προσπαθήσουν να σε μειώσουν χωρίς λόγο. Ο σκοπός του είναι να σε οδηγήσει σε απελπισία. Να σε κάνει να πεις «…Τι ήθελες και προσευχήθηκες άνθρωπέ μου, πάλι στον ίδιο παρονομαστή είσαι και χειρότερα αφού συνεχίζεις τις ανομίες!...» Ο άνθρωπος όμως το αντίθετο πρέπει να σκεφτεί!!! Για να πολεμηθούμε σημαίνει ότι τον πονέσαμε, σημαίνει ότι τον πληγώσαμε, γι’ αυτό πρέπει να συνεχίσω να προσεύχομαι!!!

Τα δάκρυα μετάνοιας είναι ένα 2ο βάπτισμα. Εξαγνίζουν
και καθαρίζουν τη ψυχή μας.
  14.  Όταν ο άνθρωπος έρθει σε κατάνυξη και δακρύζει, ας μη σταματά. Αυτά τα δάκρυα είναι του αγίου πνεύματος, που μας επισκέπτεται σε ανείπωτες για μας στιγμές, και δεν τα ελέγχουμε.

Ο γέροντας Ιερώνυμος της Αίγινας λέει «…δεν πρέπει να περνά μέρα της ζωής μας που η ψυχή μας να μη ρίξει ένα έστω δάκρυ για τον Κύριο…».

Τα δάκρυα της προσευχής τα παίρνει ο άγγελος του Θεού και τα μαζεύει και την μέρα της κρίσεως θα τα εναποθέσει στο θρόνο του Θεού – ως άλλο μύρο ευωδίας, ως άλλο μύρο εξυγίανσης και κάθαρσης.

Όταν εμβαθύνεις θα έρθουν τα δάκρυα και όταν θα έρθουν, θα οδηγηθείς σε θεωρίες άλλες, βαθύτερες.

15.  Άυπνος ή προσευχόμενος; Καλό είναι όταν μας παίρνει ο ύπνος, να μας παίρνει με την ευχή. Ο π. Παϊσιος έλεγε το «…Κύριε Ιησού Χριστέ…» και ξυπνούσε με το «…ελέησόν με…». Έτσι θα εφαρμόσουμε και το λόγο «…Εγώ καθεύδω και η καρδία μου αγρυπνεί…». (Άσμα 5, 2).
Επίσης «…Για να εφαρμόσετε το αδιαλείπτως προσεύχεσθε, κάντε ελεημοσύνες, έτσι την ώρα που εσείς θα κοιμάστε κάποιος άλλως θα προσεύχεται για την σωτηρία της ψυχή σας…» αββάς Λούκιος.

16. Κάντε μικρές προσευχές κατά τη διάρκεια της ημέρας «…Θεοτόκε Παρθένε…», «…Χαιρετισμούς…», «…Κύριε Ιησού Χριστέ ελέησόν με…» και έτσι την καθαρότητα του νου διαφυλάττεις και την εγρήγορση και κοινωνία με το Θεό κρατάς ζεστή. Η δικαιολογία στο ότι δεν έχουμε χρόνο δεν ευσταθεί. Σε κάθε στάση, σε κάθε διαδρομή σου, σε κάθε κίνηση σου, όταν πλένεις τα πιάτα, όταν προσέχεις τα μικρά, όταν πας εκδρομή, σε κάθε σου στιγμή, πες την ευχή, Δεν έχει δεν μπορώ είναι το δεν θέλω που μας αφήνει ακοινώνητους και αμέτοχους της θείας Χάριτος.

17. Επίσης όταν προσευχόμαστε πρέπει να προσευχόμαστε με ζήλο. Να συγκεντρώνουμε όλο μας το είναι, στα λόγια, στην προσευχή. Ο Άγιος Σεραφείμ έλεγε ότι πρέπει να προσευχόμαστε όχι μόνο εξωτερικά αλλά και εσωτερικά. Έλεγε για τους μοναχούς που δεν το κάνουν αυτό είναι σαν καμένα κούτσουρα.

«Ἐτάζων καρδίας καὶ νεφροὺς ὁ Θεός»
Πρέπει να συνδυάζεται η εξωτερική λατρεία με την εσωτερική. Ο νους μας δεν πρέπει να περιπλανιέται, δεν πρέπει να είμαστε μόνο σωματικά στο ναό αλλά και πνευματικά. Όταν ο νους και η καρδία είναι ενωμένα και δεν διαχέονται από σκέψεις τότε η καρδία ανάβει με μια πνευματική θερμότητα από την οποία λάμπει το φως του Χριστού που γεμίζει όλο τον εσωτερικό άνθρωπο με χαρά και ειρήνη.

Δεν ξέρω αν έχετε ακούσει ποτέ το τραγούδι/ποίημα της νοεράς προσευχής, γιατί μέσα στα λόγια του ποιήματος επεξηγεί και κατευθύνει τον προσελθόντα εις την προσευχή. Σας παραθέτω μερικά από τους στίχους του ποιήματος, που για μένα είναι άκρως κατηχητική. (Μπορείτε να το ακούσετε όλο το ποίημα, αν επιθυμείτε μέσω του παρακάτω video). 

«…Η υπακοή και το κελί δυναμώνουν την ευχή. Στην αρχή την ευχή, να την λες προφορικά, και ύστερα από καιρό, θα σου γίνει νοερά! Στα λόγια της ευχής να είναι όλη η προσοχή γιατί όταν φανταστείς κίνδυνος να πλανηθείς. Τον «πειράζοντα» πολύ ερεθίζει η ευχή γι’ αυτό μην πτοηθείς όταν σου επιτεθεί… Η ευχή πως ενεργεί, μην ζητάς να σου το πω, δεν μπορώ να εκφραστώ, είναι θείο μυστικό! Όταν ήδη στην ευχή μέσα σου να ενεργεί, φρούρησέ τηνε καλά με επίγνωση πολύ…»

Ο συνδυασμός της εξωτερικής υπακοής με την εσωτερική ησυχία – ιδίως για μας που είμαστε στον κόσμο ως λαϊκοί – δυσχεραίνει όλο και περισσότερο τον αγώνα, αλλά ο καθένας μας πρέπει να βρει τον τρόπο εκείνο (ανάλογα με το βιοποριστικό του πρόγραμμα) ώστε και τις καθημερινές του υποχρεώσεις να τελεί και την προσευχή απερίφραστα να ασκεί. 

Θα σας πω ταπεινά εγώ τι κάνω για να νοιώθω αν κάνω σωστά ή όχι την προσευχή. Βάζω το χέρι μου στην καρδία μου στο στήθος μου και βλέπω αν κατά την ώρα της προσευχής το στήθος μου τρέμει ή η καρδία κτυπά σε ποιο έντονους ρυθμούς. Έτσι βλέπω αν όλο μου το είναι, όλο μου το σώμα πάλλεται στους ρυθμούς της προσευχής αλλά και της δεήσεως μου. Δοκίμασε το και εσύ αδελφέ μου. Έτσι καταλαβαίνεις αν η προσευχή προέρχεται από τα χείλη σου ή από τα βάθη της καρδιάς σου.

Η προσευχή όμως δεν πρέπει να συνδυάζεται με τον κτύπο της καρδίας. Με τον τόπο της καρδίας, ναι, με τον κτύπο όμως, όχι!

18. Υπάρχει εδώ το ερώτημα σε ποια στάση πρέπει να είμαστε όταν προσευχόμαστε!;
Ο άγιος Σεραφείμ έλεγε ότι όταν προσευχόμαστε σε όρθια στάση επέρχεται καλύτερα η χάρης του Θεού! «…Πρέπει να ασκούμαστε στην ανάγνωση της Καινής Διαθήκης και του Ψαλτηρίου. Αυτά πρέπει να τα διαβάζει κανείς όρθιος. Από αυτήν την ανάγνωση έρχεται ο φωτισμός του νου, ο οποίος αλλάζει με Θεϊκή αλλαγή…».

Αν δεν μπορείς αδελφέ μου, προσεύχου καθιστός, αν  δεν μπορείς καθιστός, προσεύχου ξαπλωτός «…ψάλατε τῷ Θεῷ ἡμῶν, ψάλατε, ψάλατε τῷ βασιλεῖ ἡμῶν, ψάλατε, ὅτι βασιλεὺς πάσης τῆς γῆς ὁ Θεός, ψάλατε συνετῶς…» (Ψαλμός 46:7-8) Προσεύχου αγαπητέ μου συνεχώς και συνετώς, ψάλετε διότι ο Θεός μας είναι βασιλεύς όλου του κόσμου, ψάλετε προς αυτόν με επίγνωση του μεγαλείου Του.

Ψάλετε και προσεύχεστε μέχρι την τελευταίας σας πνοής «…ψαλώ τω Θεώ μου έως υπάρχω…» Ψαλμός (145:2) και η χάρης του Θεού θα έρθει και θα σας πλαισιώσει, θα σας γεμίσει ευφροσύνη και ανείπωτη χαρά.

19. Κάποιοι λένε ότι πρέπει να είναι ήρεμοι για να μπορέσουν να προσεύχονται! Δεν το θεωρούν πρέπον να προσεύχονται όταν είναι θυμωμένοι. Όχι, δεν θα συμφωνήσω! Το ιδανικό βέβαια είναι να ήμασταν κάπου ήσυχα, απερίσπαστα αλλά αυτό πολλές φορές είναι ακατόρθωτο. Πρέπει να προσευχόμαστε συνέχεια. Ίσα ίσα εκεί που είμαστε σε πρόβλημα ή αντιμετωπίζουμε μια αφόρητη δυσκολία ή εμπόδιο προσευχόμαστε. Ναι, προσευχόμαστε για να φύγει ο σπινθήρας των κακών παθών, να σβήσει όταν είναι ακόμη στην αρχή. Τότε η φλόγα των παθών δεν θ’ αυξηθεί!

20. Ακόμα μια τακτική, όταν προσευχώμεθα, για να μην πέφτουμε σε ύπνωση ή σε οκνηρία, να εναλλάσσουμε τον τρόπο της προσευχής μας. Κάποτε ψαλτά, άλλοτε διαβαστά, άλλοτε διαβάζοντας βίους αγίους, και άλλοτε αποσπάσματα από την Αγία Γραφή.  Πρέπει να μελετάμε, ανελλιπώς, για να δίνεται στο πνεύμα η ελευθερία να ανυψώνεται στα ουράνια δώματα και να τρέφεται με την γλυκύτατη συνομιλία με τον Κύριο.

21. Η αδιάλειπτη προσευχή είναι το κλειδί για να διαφυλάξεις την ειρήνη της συνειδήσεώς σου η οποία σου επιτρέπει να πλησιάσεις τον Θεό και να ενωθείς μαζί Του. Αυτή η διαρκή μνήμη του Θεού πετυχαίνετε με την ευχή του Ιησού «…Κύριε Ιησού Χριστέ ελέησον με τον αμαρτωλό…».

  22. Ο Αββάς Μωϋσής έλεγε «…εάν δεν συμφωνεί η πράξη με την προσευχή, είναι χαμένος ο κόπος μας…». Αυτά τα οποία προσευχόμαστε στο Θεό να μας απαλλάξει να μην τα κάνουμε πια, γιατί όταν ο άνθρωπος παραιτείται από τα θελήματά του, τότε ο Θεός γίνεται φίλος του και δέχεται την προσευχή του.

Ο ίδιος ο Κύριος στο κατά Ματθαίον Ευαγγέλιο (15, 8) λέει «…Ο λαός αυτός με τα χείλη με τιμά, αλλά η καρδιά τους μακριά απέχει από μένα…».

Χαρακτηριστικό είναι και το παράδειγμα μέσα από το Γεροντικό, με κάποιο γέροντα που ήταν πολύ ζηλωτής, αλλά αμελούσε τα υπόλοιπα. Εμφανίζεται ο Σατανάς σε ένα άλλο γέροντα και του λέει, «…Πολύ παράδοξο αυτό που γίνεται. Ο τάδε μοναχός με σφίγγει κάτω από τη μασχάλη του, για να μην τον εγκαταλείψω, κάνει τα θελήματά μου και όλη την ώρα προσεύχεται στο Θεό, …Κύριε σώσε με από τον πονηρό…».
Ας το έχουμε φίλοι μου αυτό στα υπόψη μας, πριν ξεκινήσουμε να κάνουμε την προσευχή μας.

23. Μπορείτε να προσεύχεστε με πολλούς τρόπους αλλά το Ψαλτήρι (Ψαλμοί του Δαβίδ που είναι και η καρδιά της Παλιάς Διαθήκης) ΜΗΝ το αφήνετε. «…Και ταύτα έδει ποιήσαι (ακολουθίες) κακείνο (ψαλτήρι) μη αφιέναι…» (Ματθ. 23:23). Οι ψαλμοί του Δαβίδ είναι ένας «ζωντανός οργανισμός»! Έχουν πολύ δυνατή ισχύ! Γράφτηκαν με βαθιά ταπείνωση και δάκρυα και φτάνουν κατευθείαν στην καρδιά του Κυρίου. Δεν βρέθηκαν ακόμη ψαλμοί τόσο δυνατοί, όσο είναι οι Ψαλμοί του Δαβίδ.

Το Ψαλτήριο είναι το κατανυκτικότερο και τερπνότερο! Δεν υπάρχει ακολουθία ή μυστήριο από τα οποία να λείπουν οι Ψαλμοί. Ήταν και είναι το εντρύφημα και η αδολεσχία των αγίων και των μοναχών όλων των αιώνων μέχρι σήμερα. Πολλοί το αποστήθιζαν, άλλοι το διάβαζαν ολόκληρό κάθε μερόνυχτο. Ακόμη και οι χριστιανοί στο κόσμο προσεύχονται με το ψαλτήρι. Πόση δύναμη έχουν οι θεόπνευστοι ψαλμοί του Δαβίδ!!!

"...θα εμφανισθώ και θα συνεχίσω να εμφανίζομαι
σε κάθε ένα που πιστεύει σε Εμένα..."
  24. Όταν είστε σε αδιέξοδο και δεν ξέρετε τι πρέπει να πράξετε και ποιο δρόμο να ακολουθήσετε για να ξαναβγείτε στο δρόμο τον «ευθύ» που οδηγά στον Κύριο πάντα να λέτε «…γνώρισον με Κύριε οδόν εν η πορέυσομαι ότι προς Σε ήρα την ψυχήν μου…» έτσι ώστε ο Πάνσοφος Θεός σαν «καλός ποιμήν» έχει τον τρόπο και ξέρει πως θα σε φέρει και να γίνεις και εσύ ένα με το ποίμνιό Του.

   25. Κάποτε ρώτησαν τον Κωνσταντίνο Σωτηρίου, άνθρωπο ευλαβή με παρρησία στο Θεό, για πόσες μετάνοιες πρέπει να κάνει ένας άνθρωπος και απάντησε τουλάχιστον 40 (ενώ αυτός στην εξιστόρηση «ΑΣΚΗΤΕΣ ΜΕΣΑ ΣΤΟΝ ΚΟΣΜΟ» αποκαλύπτεται ότι έκανε μέχρι και 400 μετάνοιες).

26. Καλό θα ήταν σπίτι μας να έχουμε το εικονοστάσι μας και να ανάβουμε ένα κεράκι ενώπιον του Κυρίου μας μέρα και νύχτα. Αυτό είναι ευάρεστο ενώπιον των οφθαλμών του Θεού και προσφορά ευπρόσδεκτη.

   27. Όταν βασανίζεστε από λογισμούς να λέτε τους Μακαρισμούς και να επαναλαμβάνετε  το «…Μνήσθητί μου, Κύριε, όταν έλθης εν τη βασιλεία σου…». Κατόπιν το «Πανύμνητε Μήτερ» και στο τέλος να λέτε «Μνήσθητι μου Κύριε, και (εδώ αναφέρεται το δικό σας όνομα ή το όνομα κάποιου αδελφού μας που είναι εν ανάγκη).

28. Μετά από κακό όνειρο, οπτασία, ή κάτι που μας κατατροπώνει ή βασανίζει είναι η εξής ευχή «…Αναστήτω ο Θεός και διασκορπισθήτωσαν οι εχθροί αυτού…».

29. Όταν είμαστε σε απελπισία καλό είναι να λέμε τις 2 προσευχές του Αγίου Σεραφείμ και του Αγίου Αντιόχου - Αυτές οι δύο προσευχές εμπεριέχονται στην ετικέτα ΠΡΟΣΕΥΧΕΣ/ΠΟΙΗΜΑΤΑ. - (Προς ευκολία σας, σας παραθέτονται οι σύνδεσμοι των αναφερθέντων προσευχών).



ΤΕΛΟΣ ΠΕΡΙ ΠΡΟΣΕΥΧΗΣ ΜΕΡΟΣ Β’
ΑΚΟΛΟΥΘΕΙ ΠΕΡΙ ΠΡΟΣΕΥΧΗΣ» ΜΕΡΟΣ Γ’ è
Πατώντας ένα εκ των συνδέσμων, μεταβαίνετε είτε στο Μέρος Α’, είτε στο Μέρος Γ’
15. ΠΕΡΙ ΠΡΟΣΕΥΧΗΣ – ΜΕΡΟΣ Α’ ή 15. ΠΕΡΙ ΠΡΟΣΕΥΧΗΣ - ΜΕΡΟΣ Γ'

++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++
============++++++++============
++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++

15. Η ΔΥΝΑΜΗ ΤΗΣ ΠΡΟΣΕΥΧΗΣ ΚΑΙ Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΩΣ ΑΝΑΠΟΣΠΑΣΤΟ ΚΟΜΜΑΤΙ ΤΗΣ ΖΩΗΣ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ – ΜΕΡΟΣ Α’

ΜΕΡΟΣ Α’
Σας χαιρετώ από καρδιάς.
Ακόμα ένα καλοκαίρι πέρασε, ακόμα μια περίοδος δοκιμασίας, άσκησης, νηστείας και προσευχής έφυγε. Μέσα από αυτές τις δοκιμασίες αυτό που μετρά δεν είναι το πόσες φορές θα πέσουμε, αλλά το πόσο γρήγορα θα ξαναβρούμε τα πόδια μας, να σηκώσουμε κεφάλι, ώστε εκείνη την ευλογημένη ώρα, που θα μας επισκεφτεί ο Κύριος, για να δει την πρόοδο μας, να μας βρει μετανοημένους, αγωνιζομένους, υπηρετώντας το δίκαιο και την αλήθεια, να μας βρει σε κατάσταση προσευχής. Ότι και να γίνει η ΕΛΠΙΔΑ δεν πρέπει να χαθεί, - «…Οἱ πεποιθότες ἐπὶ Κύριον ὡς ὄρος Σιών· οὐ σαλευθήσεται εἰς τὸν αἰῶνα (Ψαλ. 124,1)…» - και όλα τ’ άλλα θα τα φροντίσει η προστατευτική δεξιά του Κυρίου μας, ανάλογα φυσικά με το ζήλο και τις θυσίες μας.

Σήμερα θα αναλύσουμε ένα θέμα το οποίο θεωρητικά είναι γνωστό στους περισσότερους από μας, αλλά στην εκτέλεση και εφαρμογή του, απ’ έχουμε «έτη φωτός». Σας πληροφορώ ότι όσο εύκολη και να φαντάζει η έννοια του ορισμού της προσευχής, τόσο δύσκολη είναι η εκτέλεσή της.

Για να αναλύσουμε και να προσεγγίσουμε καλύτερα την ενότητα μας και να γίνει συνάμα και πιο ξεκούραστη η ανάγνωσή της, προτιμήθηκε να χωριστεί σε 3 μέρη:

Στο Μέρος Α’ Α. Θα δώσουμε παραδείγματα και χωρία μέσα από την Αγία Γραφή
                          Β. Θα πούμε λίγα λόγια «…τι εστί προσευχή…»
                          Γ. Πως αλλάζει ο άνθρωπος που ασκεί την προσευχή
                          Δ. Προετοιμασία πριν την προσευχή
                          Ε. Ο τόπος που ενδείκνυται για προσευχή

Στο Μέρος Β’ ΣΤ. Πώς πρέπει να γίνεται η προσευχή – Μερικές συμβουλές και εντρυφήματα των πατέρων που πρέπει να γνωρίζετε.

Στο Μέρος Γ’ Ζ. Ποια προβλήματα συναντούμε στην προσευχή
                         Η. Αντιμετώπιση πειρασμών
                         Θ. Πως πρέπει να αιτούμεθα.
                         Ι. Ποια είναι τα αποτελέσματα της προσευχής;
                         Κ. Διδάσκεται η προσευχή;
                         Λ. Ποια είναι η αιτία μιας δυνατής προσευχής;
                         N. Επίλογος
                      
Ας τα πάρουμε όλα όμως με τη σειρά.
Α. ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΚΑΙ ΠΡΟΤΥΠΟ ΜΑΣ, Ο ΚΥΡΙΟΣ

"...ο Κύριος υπήρχε διαρκώς εν τω Πατρί
και ο Πατέρας εν τω Υιώ..."
Όλη η ζωή του Κυρίου μας είναι μια ακατάπαυστη προσευχή, μια προσωπική σχέση αγάπης και κοινωνίας με τον Πατέρα Του, αφού υπάρχει διαρκώς εν τω Πατρί και ο Πατέρας εν τω Υιώ. Είναι η τέλεια σχέση των θείων προσώπων προς την οποία κάλεσε και εμάς να συμμετάσχουμε.

Ο Κύριος μας, ο Μέγας Αρχιερεύς, μάς δείχνει το δρόμο, μέσα από τις γραφές και το άγιο Ευαγγέλιο Του. Ας αναφέρω επιγραμματικά μερικά χωρία μέσα από τις γραφές που μας δείχνουν το δρόμο της προσευχής.

Α.  Στο κατά Μάρκο Ευαγγέλιο τι είδαμε όταν ο Χριστός πήγε με 3 μαθητές του στο όρος ελαιών; 3 φορές τους υπέδειξε να «εγρηγορούν» και τους βρήκε και τους 3 φορές να «καθεύδουν». Μετά απ’ αυτό, έγινε η παράδοση του «Υιού του ανθρώπου» στους ανθρώπους για τη σταύρωσή Του.

Εδώ όμως ας μου επιτραπεί, ότι πέραν του θείου έργου της θείας Οικονομίας που επιτελούσε η παράδοση Του Κυρίου μας στους ανθρώπους που αποσκοπούσε στη δική μας σωτηρία, εξάγουμε και ένα άλλο συμπέρασμα. Η μη παράδοση του ανθρώπου στην προσευχή αποτελεί την αρχή πάσης φύσης κακών.

Ο Κύριος γονυκλινής προσευχόμενος
Β. Ο Χριστός στο όρος των ελαιών, γονάτισε (αναμάρτητος) με πρόσωπο στο έδαφος! (Κατά Ματθαίο 26, 39-44)  Εδώ τι μας δείχνει; Φυσικά μας δίνει το παράδειγμα της μετάνοιας και της γονυκλισίας εμάς που είμαστε εν αμαρτίαις!
Πολλές φορές την πέρασε άυπνος και άγρυπνος «εν τη προσευχή τω Θεώ» «ην διανυκτερεύων και εις τα γόνατα προσήλατο».

"...εν τη ερήμω αγωνιζώμενος..."
Γ. Ο Κύριος 40 μέρες στην έρημο προσευχόταν και νήστευε.

Δ. Την νύχτα προτού διαλέξει τους μαθητές Του την αφιέρωσε στην προσευχή. Κατά Λουκά (6, 12-13) «… προσεύξασθαι καὶ ἦν διανυκτερεύων ἐν τῇ προσευχῇ τοῦ Θεοῦ…».

"...εν Ιορδάνη βαπτιζόμενος..."
Ε. Στην βάπτισή Του άνοιξαν οι ουρανοί και εμφανίσθηκε το μυστήριο της Αγίας Τριάδος, ενώ ο Κύριος προσευχόταν.

ΣΤ. Στην μεταμόρφωσή Του, έλαμψε το πρόσωπό Του και τα ιμάτιά Του και πάλι ήτο σε κατάσταση προσευχής.

Ζ. Όπως και πάλι στο κατά Λουκά ευαγγέλιο λέει να προσεύχεσθε ώστε τα κακά που θα συμβούν να κρατήσουν λίγο!

Η. Ο Χριστός αναπέμπει στην προσευχή προς της μεγάλης οδύνης Του, θέλει να μας οδηγήσει να κάνουμε και εμείς το ίδιο. Στις δοκιμασίες μας «…επί τον Θεόν καταφεύγει…» (Θεοφύλ.) διότι η «…προσευχή, καταφύγιον πέφυκε βοηθείας και πηγή σωτηρίας…» (αγ. Ισαάκ).

Θ. Ο Χριστός επίσης τονίζει: «…Εργάζεσθε μη την βρώσιν την απολλυμένην, αλλά την βρώσιν την μένουσαν εις ζωήν αιώνιον…» (κατά Ιωάννη 6, 27), θέλει να τονίσει την υπεροχή της πνευματικής από την υλική διατροφή. Την ίδια υπεροχή εκφράζει όταν παραγγέλλει «…ζητείτε πρώτον την Βασιλείαν του Θεού…και ταύτα πάντα (υλικά αγαθά) προστεθήσεται υμίν…» (κατά Ματθαίο 6, 33).

"...ὑποχωρῶν ἐν ταῖς ἐρήμοις καὶ προσευχόμενος..."
Ι. Στο κατά Λουκά (5,16) αναφέρετε: «…αὐτὸς δὲ ἦν ὑποχωρῶν ἐν ταῖς ἐρήμοις καὶ προσευχόμενος.…». Μετάφραση: Αυτός δε έφευγε και απεσύρετο εις ερημικούς τόπους και προσηύχετο.
Ο χρόνος που χρησιμοποιείται εδώ είναι ο παρατατικός δηλ. υποδηλώνει μια συνήθεια που εγένετο συνέχεια, παρά την συνεχή απασχόληση του Κυρίου μας από τα πλήθη, που σύρρεαν απ’ όλα τα μήκη και πλάτης της περιοχής, για να ακούσουν το Λόγο Του και να γιατρευτούν. Χωρίς Αυτόν οι άνθρωποι ένοιωθαν ορφανοί, έρημοι, γιατί στερούνταν την «πνοήν της ζωής», που νικά το θάνατο.
Όπως του έλεγαν οι μαθητές Του «…παντες ζητούσιν σε…» (Μαρ. 1, 37). Όλοι τον είχαν ανάγκη και Αυτός κάλυπτε τις «χρειές» όλων.

Κ. Στο κατά Μάρκο (1, 35) ευαγγέλιο «…Και το πρωί, ενώ ήτο όρθρος βαθύς, σηκωθείς εξήλθε, και υπήγεν εις έρημον τόπον, και εκεί ΠΡΟΣΗΥΧΕΤΟ…».
Τι ωραίο παράδειγμα δίνει εδώ ο Κύριος. Να ξεκινούμε την μέρα μας με προσευχή, να τειχιζόμαστε με την αγία Του δύναμη και να αφήνουμε αυτόν να λύνει για μας τα προβλήματά μας.

Λ. Μετά το άκουσμα του αποκεφαλισμού του Ιωάννη (Προδρόμου) «…Και ακούσας ο Ιησούς, ανεχώρησεν εκείθεν εν πλοίω εις έρημον τόπον κατ’ ιδίαν…» κατά Ματθαίο (14, 1). Προτροπή προσευχής και για τους κεκοιμημένους.
Β. ΤΙ ΕΣΤΙ Η ΠΡΟΣΕΥΧΗ

Ο άγιος Πορφύριος έλεγε πως η προσευχή,  σημαίνει συνομιλία με τον ίδιο το Θεό, πού είναι ο Πλάστης, ο Δημιουργός του σύμπαντος! Είναι Εκείνος πού έπλασε τον ίδιο τον άνθρωπο κατ' εικόνα και ομοίωση Του. Είναι Εκείνος που έφτιαξε αυτά που βλέπουμε, αλλά και εκείνα πού δε βλέπουμε με τα ανθρώπινα μάτια μας. Τέλος, είναι Εκείνος που δεν αρνείται ποτέ να συνομιλεί μαζί μας, αρκεί να Του το ζητήσουμε εμείς, όποτε θέλουμε και όσες φορές θέλουμε. Δεν πρόκειται ποτέ να μας πει όχι. Αντίθετα, είναι πάντα πρόθυμος να μας ακούσει με προσοχή και με μεγάλη αγάπη, όπως κάνει κάθε καλός πατέρας, όταν το ζητά το παιδί Του. Και δεν μένει μόνο σ’ αυτό, αλλά και να μας δώσει ότι του ζητήσουμε, αρκεί να είναι, αυτό που ζητάμε, προς το συμφέρον της ψυχής μας.

Αν ζητήσουμε ποτέ να συνομιλήσουμε με τους σημερινούς άρχοντες, κυβερνήτες, θα δείτε κατά πάσα πιθανότητα δεν θα το κάνουν, είτε γιατί δεν ευκαιρούν, είτε μπορεί να μας θεωρήσουν κάτι ασήμαντο γι’ αυτούς και το πολύ να μας παραπέμψουν σε κάποιον άλλο παρακατιανό για να μας ξεφορτωθούν.

Αντίθετα, ο Κύριος μας, που είναι ο Βασιλεύς των βασιλέων, δεν πρόκειται ποτέ να σε παραπέμψει σε κανέναν και δεν πρόκειται ποτέ να αρνηθεί να συνομιλήσει μαζί σου δια της προσευχής.
Ο άγιος Σιλουανός

Άγιος Ιωάννης Σιναΐτης λέει «…Η προσευχή είναι η διατήρηση του κόσμου. Ο κόσμος υπάρχει γιατί υπάρχει η προσευχή…» και στον λόγο του αυτό έρχεται να προσθέσει ο Άγιος Σιλουανός ότι «…το τέλος θα ’ρθει όταν θα πάψει η προσευχή…».

Άγιος Ιωάννης Σιναΐτης επίσης για την προσευχή έλεγε ότι «…Η προσευχή είναι συμφιλίωση με το Θεό. Είναι «έργο» των αγγέλων. Σ’ αυτή την ευφροσύνη που δίδεται και βιώνει ο άνθρωπος μέσω της προσευχής, συμμετέχουν και οι άγγελοι.[1] Οι άγγελοι και ο άνθρωπος στη μέλλουσα ζωή δεν θα τρέφονται, ούτε θα διψούν αλλά ούτε και θα πεινούν. Η ζωή τους όλη θα είναι μια ΑΔΙΑΚΟΠΗ και ατελείωτη δοξολογία στον Κύριο, γιατί δεν θα περιβάλλεται το σώμα μας από τις βιοτικές μέριμνες…».

Θα είναι μια συνεχή κοινωνία με τον Κύριο, μια χαρά, μια ευφροσύνη, μια ευτυχία που θα υπάρχει και απορρέει από τη σχέση αγάπης μεταξύ το Θεού και των παιδιών Του.

Προσευχή επίσης είναι ένα ραβδί. Το ραβδί αυτό σε κρατάει από το να πέσεις και να τσακιστείς. Ο π. Εφραίμ ο Κατουνακιώτης λέει «…Μην φοβάσαι τον άνθρωπο που στη ζωή του έμαθε να προσεύχεται, δεν θα αφήσει ο Θεός αυτόν τον άνθρωπο να χαθεί. Όταν προσευχόμαστε μαζεύομε δύναμη και όταν χρειασθεί αυτή η δύναμη θα ενεργήσει, θα ξεδιπλωθεί και θα ενεργήσει…».

Είναι ένας ευσεβής τύραννος η προσευχή. Θα σου αξιώσει ο Θεός αυτά που ζητάς.

Η προσευχή είναι ένα πνευματικό «όπλο» κατά των πονηρών πνευμάτων. Αποτελεί πύρινη ρομφαία αλλά και μαστίγιο κατά των πονηρών δαιμόνων. Ο δαίμονας κατά την ώρα της προσευχής δεν μπορεί να πλησιάσει ή να σκανδαλίσει ή να φοβερίσει τον άνθρωπο. Τρέπεται σε φυγή, γιατί ο άνθρωπος γίνεται «ένα» με το Θεό. Αυτή η σχέση αγάπης και κοινωνίας με το Θεό και ανθρώπου επιτυγχάνεται δια μέσου της προσευχής.
Όπως λένε οι πατέρες η προσευχή είναι η «οδός προς τον Θεόν», για όσους φυσικά αναζητούν την οδό αυτή. Με την προσευχή ο άνθρωπος ξεκινά τον αγώνα της σωτηρίας του, για να επανασυνδεθεί με το Χριστό και να δεχθεί τη Χάρη Του, που είναι το «μέγα φυλακτήριο» κατά του αοράτου εχθρού. Αυτόν το σύμμαχο φοβάται ο διάβολος που απομακρύνεται καταντροπιασμένος.

Ο Άγιος Ιωάννης της
Κλίμακος
Με την συνεχή επίκληση του ονόματός Του, έρχεται μέσα μας «…Αυτός είναι ο εν ημίν νικών…» τον διάβολο. Όπως λέει ο Άγιος Ιωάννης της Κλίμακος «…Ιησού ονόματι, μάστιζε πολέμιους…», ο διάβολος αποφεύγει να βρίσκεται όπου προφέρεται το όνομα του Ιησού, γιατί είναι ως άλλο μαστίγιο που τον μαστιγώνει.

Και ο Ησύχιος ο πρεσβύτερος τονίζει προσθέτοντας «…Κρείτον (καλύτερο) βοήθημα ουχ ευρήσεις εν όλη τη ζωή σου…».

+++ Αυτό το όμορφο και «θείο δώρο» μπορεί να το εφαρμόσει ο κάθε άνθρωπος, πλούσιος και φτωχός, αμαρτωλός και δίκαιος. Η προσευχή είναι η τρυφή του παραδείσου και η πρόγευση των μελλόντων αγαθών και δωρεών του Κυρίου στον άνθρωπο. Είναι «μύρο» που ευωδιάζει και τρέφει την ψυχή. Είναι το ουράνιο μάνα που τρέφει τον άνθρωπο και τον καθιστά πολλές φορές αδιάφορο – αυτό φυσικά εξαρτάται και το πνευματικό επίπεδο του καθενός – της επίγειας μέριμνας.
Γ. Η ΑΛΛΑΓΗ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ ΚΑΙ Η ΔΥΝΑΜΗ ΤΗΣ ΠΡΟΣΕΥΧΗΣ


Ο τρισμέγιστος π. Σεραφείμ του Σαρώφ
Ένας από τους πολυαγαπημένους μου Αγίους, ο π. Σεραφείμ, ο στάρετς του Σαρώφ, έλεγε ότι ο άνθρωπος πρέπει να ασκεί 4 πράγματα ανάλογα με τις δυνατότητες του για να κάνει το σώμα του κατοικητήριο του Αγίου Πνεύματος. Τα μέσα λοιπόν αυτά για την απόκτηση του Αγίου Πνεύματος του Θεού, είναι:

  1. Προσευχή/Αγρυπνία
  2. Νηστεία
  3. Ελεημοσύνη
  4. Υπακοή
Η νηστεία, η αγρυπνία/προσευχή, η ελεημοσύνη και υπακοή είναι τα μέσα για την απόκτηση του Αγίου Πνεύματος του Θεού. Η δύναμη της προσευχής είναι μεγάλη και φέρνει περισσότερο απ’ όλα το Πνεύμα του Θεού και είναι η πιο εύκολη άσκηση που μπορεί να γίνει από τον καθένα.

«…Σχολάσατε και γνώτε ότι εγώ ειμί ο Θεός. Υψωθήσομαι εν τοις έθνεσιν, υψωθήσεται εν τη γη…» (Ψαλμός 45:11) Λέει ο Ψαλμωδός, δηλαδή θα εμφανισθώ και θα συνεχίσω να εμφανίζομαι σε κάθε ένα που πιστεύει σε Εμένα και επικαλείται  Εμένα και θα συνομιλήσω μαζί του.

Με την προσευχή αλλάζουμε αφανώς. Αλλάζουμε σιγά και σταδιακά. Μας αλλοιώνει, μας κάνει να την προσδοκούμε και συνάμα προοδεύουμε.

Η προσευχή είναι και πέλεκυς, ένα τσεκούρι που κτυπάει την απόγνωση κατακέφαλα. Δεν υπάρχει σ’ αυτόν που προσεύχεται οι έννοιες απελπισία, απογοήτευση, μελαγχολία. Η προσευχή είναι ένα καθρέφτης της πνευματικής μας προόδου. Κριτήριο της πνευματικής μας ζωής είναι να προσευχόμαστε! Τώρα, το πόσο και πώς πρέπει να προσευχόμαστε, θα το αναλύσουμε ποιο κάτω, στην υποενότητα «στ. πως πρέπει να γίνεται η προσευχή». 

Επειδή βλέπω αρκετούς συνανθρώπους μας να κάνουν πάμπολλα ταξίδια προς ευλογία των ιδίων αλλά και της οικογένειάς τους, οφείλω να ενθυμήσω τα λόγια του  π. Εφραίμ του Κατουνακιώτη που τονίζει πως «…Δεν είναι τα ταξίδια ο απώτερος σκοπός, τα προσκυνήματα στους αγίους τόπους είτε στο άγιο όρος. Δεν είναι αυτά που καθορίζουν το πνευματικό επίπεδο του κάθε ανθρώπου, αλλά η αδιάλειπτη καρδιακή προσευχή…».

Φυσικά έχουν και αυτά την σημασία τους, αλλά δεν πρέπει και δεν ενδείκνυται να αποτελούν σημείο αναφοράς της πνευματικής μας προόδου!!!

Ο Κύριος ενεργεί σαν αύρα λεπτή και δροσερά «…αύρα λεπτή εστί ο Θεός…»  (Γ’ Βασιλείων  19, 11-12) και γι’ αυτόν που προκόβει στο έργο της προσευχής, χαρίζει το φώς και την ειρήνη στην καρδιά εκείνη γιατί πλέον εκεί κατοικεί ο Χριστός. Γιατί η «…Βασιλεία των Ουρανών εντός ημών εστί…» (Λουκά 17, 21).

Επίσης η προσευχή, τόση χαρά και γλυκύτητα δίνει, που εξαφανίζει ακόμα και τον φόβο της κολάσεως. Αξιοσημείωτα είναι και τα λόγια του π. Εφραίμ του Κατουνακιώτη που έλεγε στον γέροντά του «…γέροντα, και στη κόλαση να πάω δεν φοβάμαι γιατί θα λέω την ευχή…».

Το πρώτο πράγμα που αισθανόμαστε μέσα μας λέγοντας την ευχή, είναι η χαρά! Η χαρά δεν είναι τίποτε άλλο παρά ένα πετραδάκι στην ακροθαλασσιά. Είναι ένα σημάδι ότι μέσα αρχίζεις και φωτίζεσαι. Κατόπιν συνεχίζοντας να λες την ευχή θα σε φέρει σε άλλη κατάσταση πολύ καλύτερη, στην οποία όσο και να σκεφθείς δεν μπορείς να φανταστείς.

Όπως ο μαθητής του δημοτικού δεν μπορεί να καταλάβει τα του γυμνασίου, ούτε του γυμνασίου του πανεπιστημίου. Αλλά όταν ξεκινήσεις και ρέει η χάρις μέσα σου, θα καταλάβεις ότι τώρα είσαι του γυμνασίου, μετά του πανεπιστημίου και πάει λέγοντας.
Δ. ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑ

Η προσευχή όπως είπαμε είναι επικοινωνία, συνδιάλεξη με τον ίδιο τον Θεό. Είναι πολύ φοβερή και ιερή στιγμή και γι’ αυτό πρέπει να προετοιμαζώμεθα ανάλογα.

Για να προσευχηθούμε και να πετάει η προσευχή μας ακούραστα και απερίσπαστα στα «ουράνια σκηνώματα» (Ψαλ. 83), καλό θα ήταν να υπήρχε έτσι ένα είδος προετοιμασίας και επεξηγώ.

Δεν κάνει να βλέπουμε πολλές ώρες τηλεόραση και μετά να προσευχηθούμε, αυτό μας αποσπά. Όταν προσερχόμαστε στην προσευχή να είμαστε ξεκούραστοι, και να μην περιμένουμε τη στιγμή εκείνη που θα έχουμε εξαντληθεί από τις δοκιμασίες της μέρας, να επιδοθούμε στη προσευχή γιατί στο τέλος τι καταφέρνουμε; Σχεδόν τίποτα, γιατί κάθε τόσο γεμίζουμε την προσευχή με τα χασμουρητά μας και τον μετεωρισμό του νου από την κόπωση της ημέρας. Οι μοναχοί προσεύχονται τις πιο φρέσκες ώρες της ημέρας ώστε το πνεύμα τους να ναι καθαρό και ταυτισμένο πλήρως εις κοινωνία με τον Κύριο.

Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι μ’ ένα γέροντα μέσα από το Γεροντικό. Κάποτε στα μαγειρεία μιας μονής, μερικοί μοναχοί διαπληκτίστηκαν μεταξύ τους, και ξεκίνησε ένας έντονος καυγάς. Ο Γέροντας αυτός, βλέποντάς τους αποχώρησε λυπημένος, και πριν εισέλθει μέσα στο κελί του στριφογύριζε για καμιά ώρα έξω από την πόρτα του κελιού. Όταν τον ρώτησαν μετέπειτα γιατί το έκανε αυτό, τους είπε «…πως θα μπω στην πνευματική μου παλαίστρα, γεμάτος λογισμούς;! Προσπαθούσα να καθαρίσω το μυαλό μου, από τους κακούς λογισμούς που με κυρίεψαν από την αψιμαχία των αδερφών, και αφού καθάρισα το μυαλό μου, μπήκα στο κελί για να συνεχίσω την προσευχή μου…».

Καλό θα ήταν να κάναμε μια περισυλλογή πριν ξεκινήσουμε να προσευχόμαστε. Τώρα θα συνομιλήσω με τον Θεό, «…τον Θεόν των θεών…» ψαλμός 83. Ποιος είμαι; Τι θέλω και τι ζητάω; Είμαι ένας φθαρτός και πεπερασμένος άνθρωπος και πάω να μιλήσω με τον «…προαιώνιο…» Θεό, την αρχή των πάντων. Εγώ πριν δεν υπήρχα πουθενά στο σύμπαν και τώρα ετοιμάζομαι να μιλήσω με το Θεό, σ’ Εκείνο που με έφερε στη ζωή, σ’ Αυτόν που κυβερνά τον κόσμο και το σύμπαν. Όπως λέει και το σύμβολο της πίστεώς μας «…Πατέρα παντοκράτορα, ποιητή ουρανού και γης ορατών τε πάντων και αοράτων…».
Ε. Ο ΤΟΠΟΣ ΕΙΝΑΙ ΣΗΜΑΝΤΙΚΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΤΕΥΞΗ ΤΗΣ ΑΠΕΡΙΣΠΑΣΤΗΣ ΠΡΟΣΕΥΧΉΣ

Σπουδαίο ρόλο παίζει και ο τόπος της προσευχής. Ένα ήσυχο μέρος, ένα ήσυχο δωμάτιο, μια γωνίτσα, μπροστά στα εικονίσματα κτλ

Ο πρώτος ή αν θέλετε πρωταρχικός τόπος προσευχής είναι ο ναός!!! Θέλω να το τονίσω αυτό, γιατί πολλοί λένε ότι δεν πηγαίνουν εκκλησία, επικαλούμενοι ότι προσεύχονται σπίτι. Καλή είναι και η προσευχή και έξω από τη εκκλησία «…παντού τόπος Θεού εσταί…» (όπως θα δούμε και στην συνέχεια) αλλά η προσευχή κατά την διάρκεια της λειτουργίας έχει άλλη δύναμη. Εντός της Εκκλησίας «…πολλοί συνηγμένοι εν τη προσευχή…» και ρέει άπλετη και περίσσεια η Χάρης του Θεού. Η προσευχή εντός της Εκκλησίας, εμφανίζεται εν τω σώματι της Εκκλησίας και φανερώνεται με τα ιερά μυστήρια και η επέκτασή της είναι και οι άλλοι τόποι που θα αναφέρουμε και θα δούμε στη συνέχεια.

Γι’ αυτό αγαπητοί μου μην παραμελείτε τη λειτουργία! Στη λειτουργία συντελείται η  αναίμακτη θυσία. Στη λειτουργία δίδεται το προμήνυμα της Αναστάσεως! Στη λειτουργία ανοίγουν οι ουρανοί και άγγελοι και αρχάγγελοι γίνονται ένα με τους ανθρώπους. Είναι η λειτουργία της ΕΛΠΙΔΑΣ και της ΑΙΩΝΙΑΣ ΜΑΚΑΡΙΟΤΗΤΑΣ!  

=> Για τη συμβολή και σημασία της εκκλησίας μας, στον πνευματικό μας αγώνα, μπορείτε να ανατρέξετε σε αντίστοιχη ενότητα 8. Ο ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟΣ ΑΓΩΝΑΣ - ΜΕΡΟΣ Α'. <=

Ο Κύριος ανεβαίνει στο όρος για να αναπέμψει τις προσευχές του για μας, «…καὶ ἀπολύσας τοὺς ὄχλους ἀνέβη εἰς τὸ ὄρος κατ᾿ ἰδίαν προσεύξασθαι. ὀψίας δὲ γενομένης μόνος ἦν ἐκεῖ…» Ματθ. 14,23 δηλ. Αφού δε διέλυσε τα πλήθη, ανέβη στο όρος, δια να προσευχηθεί μόνος και απερίσπαστος. Όταν δε άρχισε να νυκτώνει, ήτο μόνος.

Ο Κύριος ως Αρχιερέας μας, μας υποδεικνύει, ότι για την πραγματοποίηση της καθαράς προσευχής βοηθούν:
1. Ο έρημος τόπος, η ησυχία και
2. η μόνωση.

Αυτά είναι τα μέσα που μας βοηθούν να υψωνόμαστε υπεράνω των γήινων φροντίδων και των παθών της αμαρτίας, με νου απερίσπαστο, προκειμένου να συναντήσουμε το Θεό.

Οι απόστολοί μας «…Ήσαν προσκαρτερούντες τη προσευχή και τη δεήσει…» δηλ. προσηλωμένοι και αφοσιωμένοι στην προσευχή αλλά πού; Ήταν στο «ανώγι» μαζεμένοι προσκαρτερούντες την έλευση του Κυρίου. Εδώ το «ανώγι» έχει μια ιδιαίτερη σημασία και ερμηνεία. Θέλει να μας δείξει ότι είχαν υψωθεί υπεράνω των γήινων φροντίδων και των παθών της αμαρτίας, απαλλαγμένοι από επίγειες μέριμνες προσκολλήσεις και εξαρτήσεις του κόσμου τούτου, έτοιμοι να προϋπαντήσουν το Θεό, έτοιμοι για να δεχθούν το Πνεύμα το Άγιο, στοιχείο απαραίτητο αν θέλουμε να ενωθούμε με το Θεό. 
Να αποκολληθούμε, να ανεξαρτητοποιηθούμε, από τα κοσμικά και εφήμερα και να αναπνέουμε μόνο «Χριστό», μόνο αγάπη, μόνο ζωή. 

Ο  όσιος Θεόγνωστος συμβουλεύει πως «…Αν επιθυμείς να αξιωθείς θείας θέας και εμφανίσεως στη διάνοιά σου, πρέπει προηγουμένως να ασπασθείς την ειρηνική και ήσυχη ζωή· και όταν ενδιατρίψεις σ’ αυτό το έργο, γνώρισε και τον εαυτό σου και το Θεό. Αν συμβεί αυτό, τίποτε δεν εμποδίζει – σαν μέσα σε αύρα λεπτή, με την καθαρή δηλ. κατάστασή σου – χωρίς να θορυβεί κανένα πάθος σου, να δεις νοερά Αυτόν που είναι αθέατος σε όλους, να σου γνωρίζει εναργέστερα τον εαυτό Του, και να σου ευαγγελίζεται τη σωτηρία…».

Ο άγιος Μακάριος
Ο άγιος Μακάριος λέει «…ο Κύριος φανερώνει  την παρουσία του «…ἐν εἰρήνῃ καί ἡσυχίᾳ…» και αναπαύεται στην προσευχή που γίνεται με ειρήνη και κατάνυξη, όχι στην προσευχή που γίνεται με προσευχή και ταραχή· «…τό μέρος τοῦτο ἰδιωτῶν ἐστι…». Αυτό όπως αναφέρει και ο ίδιος είναι γνώρισμα αρχαρίων.

Τη νύχτα την προσευχή την απολαμβάνει καλύτερα ο άνθρωπος. Γιατί είπε ο Θεός στον προφήτη Ηλία «…Φωτιά, συντρίβων όρη και βουνά και ουκ ην εκεί ο Θεός…» και ξανά λέει «…Ως εν συσσεισμώ, και ουκ ην ο Θεός εν τω συσσεισμώ…» και έπειτα «…πυρ, και ουκ ην ο Θεός εν τω πυρί…» αλλά «…αύρα λεπτή, εκεί ην ο Θεός…». Το βράδυ λοιπόν ο άνθρωπος μπορεί να χαριτωθεί αν το θελήσει ο Θεός, ενώ την ημέρα δύσκολα το απολαμβάνει αυτό ο άνθρωπος. Την μέρα υπάρχουν πολλοί λογισμοί και η ευχή μετεωρίζεται. Ενώ το βράδυ παραμένει αμετεώριστη, συγκεντρωμένη, έχοντας το σώμα ξεκούραστο υπακούοντας στην επιθυμία της ψυχής.

Η καλύτερη προσευχή λοιπόν είναι το βράδυ, αλλά η νύκτα προδιαθέτει την ημέρα αλλά και η ημέρα προδιαθέτει τη νύκτα.

Ο άγιος Ιωάννης
ο Χρυσόστομος
Ο άγιος Χρυσόστομος σε μια ομιλία του, για την προσευχή, έλεγε: «…Όπως η νυκτερινή προσευχή των Αποστόλων Παύλου και Σίλα άνοιξε τις θύρες της φυλακής, έτσι και η νυκτερινή προσευχή των Χριστιανών ανοίγει τις θύρες του ουρανού…». Ο γέροντας Πορφύριος πάνω σ’ αυτό πρόσθετε ότι «…στις νυκτερινές προσευχές και αγρυπνίες, να γονατίζουμε μπροστά στον Εσταυρωμένο και τους Αγίους και να προσευχόμαστε ταπεινά και με αγάπη. Μισή ώρα, ένα τέταρτο, δέκα λεπτά, πέντε, όσο μπορούμε. Θα βρούμε μεγάλη βοήθεια…».

+++++=======++++++=======+++++

Εδώ θέλω να σταθώ λίγο στο θέμα του θορύβου. Για μας που ζούμε μέσα στην κοσμική ζωή, η ύπαρξη του θορύβου είναι αναπόσπαστο κομμάτι του πνευματικού μας αγώνα, που εμείς καλούμαστε να αντιμετωπίσουμε, να υπερκεράσουμε, για να αποκτήσουμε «ειρήνη» Θεού μέσα μας.

Αυτός όμως ο θόρυβος, ταπεινή μου άποψη βέβαια, δεν πρέπει να προσεγγίζετε πάντα αρνητικά, σαν εμπόδιο της πνευματικής μας προκοπής.

Η ύπαρξη του θορύβου, στην ταραγμένη ζωή μας, οριοθετεί τα καλούπια, τα όρια αν θέλετε - στον κάθε άνθρωπο φυσικά είναι διαφορετικά - μέσα στα οποία ο Θεός μας καθορίζει, τις δικές μας προσωπικές στιγμές περισυλλογής και προσευχής. Γιατί το λέω αυτό;

Γιατί υπάρχουν και αυτοί που θα πουν, «…εγώ δεν ευκαιρώ… το πρόγραμμα μου είναι τόσο φορτωμένο από τη δουλειά και από τις οικογενειακές μου υποχρεώσεις που αδυνατώ… Αν είχα την ησυχία και το χρόνο, όπως οι μοναχοί θα έκανα και εγώ προσευχή…».

Μην ξεχνάς λοιπόν, πως αν ήσουν μοναχός και δεν είχες τα καθημερινά δια του βίου σου, η προσευχή σου, δεν θα ήταν της μισής ώρας, αλλά πολύ περισσότερο. Μην ξεχνάς πως αν ήσουν μοναχός, οι αγρυπνίες, θα αποτελούσαν αναπόσπαστο κομμάτι της ζωής σου. Μην ξεχνάς πως αν ήσουν μοναχός, η ζωή σου ΟΛΗ θα έπρεπε να ήταν προσευχή. Γι’ αυτό, όπως δεν κάνεις ΜΙΣΗ ώρα προσευχή στην κοσμική ζωή, δεν θα μπορούσες να κάνεις 8 ή 10 ώρες, στην μοναχική ζωή.

Ο άγιος Εφραίμ
Κατουνακιώτης
Ο γέροντας Εφραίμ ο Κατουνακιώτης έλεγε «…αν εγώ λέω 100 ευχές την μέρα και εσύ λες 3 ευχές, είμαστε ίσα…». Βλέπετε τι κάνει εδώ ο γέροντας; Δίνει το έναυσμα του αγώνα! Μπορούμε και εμείς αγαπητέ μου φίλε. Φτάνει να το πιστέψουμε.

ΜΗΝ ΠΡΟΣΠΑΘΕΙΣ να δικαιολογήσεις την αμέριμνη σου ζωή και την οκνηρία σου από τα πνευματικά σου καθήκοντα, ως έλλειψη χρόνου. ΙΣΑ - ΙΣΑ που τώρα δεν έχεις τόσο χρόνο, δες το πάλι σαν ευλογία του Θεού – που γνωρίζει την αδυναμία την ψυχής σου –, καλλιέργησέ την, όσο περισσότερο μπορείς, ξεκινώντας με 15 λεπτά για αρχή. Ο Θεός θα σε τυλίξει με την αγάπη Του σαν μαγνήτης. Τα 15 λεπτά θα γίνουν μισή ώρα, η μισή ώρα θα γίνει 1 ώρα και πάει λέγοντας. Είναι σαν να φυτεύεις ένα δενδράκι και αύριο – μεθαύριο θα βγάλει καρπό. Και ο άγιος Χρυσόστομος και ο άγιος Βασίλειος από αυτό ξεκίνησαν, από το μικρό δενδράκι και έγιναν φωστήρες της οικουμένης.

Ο άγιος Ισαάκ
ο Σύρος
Ας κάνουμε λίγο κάθε μέρα! Όχι μια ναι και μια όχι! Θα δείτε τι δύναμη θα μας δώσει ο Θεός! Αυτός ο Πανάγαθος Θεός, που είναι ΠΑΝΤΑ δίπλα στα παιδιά Του. Όπως λέει και ο Ισαάκ ο Σύρος «…μεγάλη η δύναμις της μικράς πολιτείας της αεί γινομένης…» δηλ. Έχει μεγάλη δύναμη η μικρή προσπάθεια, που γίνετε όμως πάντοτε!
Η «καραμέλα» δεν έχω χρόνο δεν ευσταθεί!!!

+++++=======++++++=======+++++

Ακόμα και οι νοσούντες που είναι πνευματικά υγιείς δεν περιορίζονται στην δικαιολογία της ασθένειάς τους ή της παράλυσής τους. Προσπαθούν να βρουν τρόπο να προσευχηθούν και να δοξάσουν τον Θεό.
Ας το θυμόμαστε καλά αυτό και ας μην αποποιούμαστε αυτής της ευλογίας που παρέχεται δια της προσευχής.

ΤΟΠΟΣ ΠΡΟΣΕΥΧΗΣ ΓΙΑ ΜΑΣ ΕΙΝΑΙ ΠΑΝΤΟΥ ΚΑΙ ΠΑΝΤΑ.

"...εν παντί τόπω προσεύχεσθε..."
Στα χωράφια, στα δάση, στο σπίτι, στην στάση, στο σχολείο, στην δουλειά ακόμα και στην τουαλέτα. Ναι αγαπητέ μου αναγνώστη, ακόμα και εκεί.

Χαρακτηριστικό είναι και το παράδειγμα γέροντα που πήγε στην τουαλέτα και έλεγε την ευχή. Εμφανίζεται σ’ αυτόν ο διάβολος και του λέει. «…Βρε εσύ, βρώμικη ευχή λες…». Και να απαντά ο καλόγηρος ατάραχα «…Άκουσε αποστάτα της θείας Μεγαλειότητος, η κένωσις του σώματος πηγαίνει κάτω, η κένωσις της ψυχής πηγαίνει απάνω, δεν έχει καμιά ένωση...».

Να σας πω και ένα τελευταίο παράδειγμα ότι η δοξολογία στο Θεό γίνεται πάντα, και όχι ΜΟΝΟ από τους ανθρώπους.

«…Εξεγερθέντες του ύπνου, ο γέροντας με τον υποτακτικό, ξεκίνησαν να κάνουν την καθορισμένη ακολουθία. Αλλά παρά πέρα υπήρχε μια λίμνη με βατράχια, και να σου τα βατράχια, «…Κουά, κουά, κουά, κουά…» συνέχεια, οι μοναχοί δεν συγκεντρώνονταν στην ευχή.
Λέει ο γέροντας στον υποτακτικό του, πήγαινε και πες τους, να σταματήσουν γιατί θέλουμε να διαβάσουμε εμείς την ακολουθία.
Ο υποτακτικός κάνοντας υποδειγματική υπακοή στον γέροντα χωρίς να πει «…στα βατράχια θα απονέμω λόγο και θα πω…» ξεκίνησε για την λίμνη. Φθάνοντας είπε στα βατράχια «…Ακούστε εδώ βατράχια, ο γέροντας είπε να σταματήσετε, γιατί εμείς θέλουμε να διαβάσουμε την ακολουθία…».
"...όλα τα ζώα υμνολογούν τα Θεό..."
Απαντάει τότε το βατράχι και του λέει: «…Πες του γέροντα, ότι τώρα και εμείς τελειώνουμε τη δοξολογία του Θεού και θα πάμε να ξεκουραστούμε…».
Και τα βατράχια υμνολογούν τον Θεό, ΟΛΗ η φύσης, υμνολογεί τον Θεό. «…Πυρ, χάλαζα, χιων, πνεύμα καταιγίδος…», όλα υμνολογούν τον Θεό. 

Όταν καθαριστούμε μέσα μας θα τα δούμε όλα αυτά, πως η μύγα, το κουνούπι, τα ζώα υμνολογούν το Θεό και τότε θα λέμε «…Ταλαίπωρε άνθρωπε, εσύ μόνο δεν δοξολογείς το Θεό. Όλα δοξολογούν το Θεό!...».

ΤΕΛΟΣ ΠΕΡΙ ΠΡΟΣΕΥΧΗΣ - ΜΕΡΟΣ Α’
ΑΚΟΛΟΥΘΕΙ «ΠΕΡΙ ΠΡΟΣΕΥΧΗΣ» - ΜΕΡΟΣ Β’ 
Πατώντας ένα εκ των συνδέσμων, μεταβαίνετε είτε στο Μέρος Β’, είτε στο Μέρος Γ’
15. ΠΕΡΙ ΠΡΟΣΕΥΧΗΣ - ΜΕΡΟΣ Β' ή 15. ΠΕΡΙ ΠΡΟΣΕΥΧΗΣ - ΜΕΡΟΣ Γ'

+++++++++++++++++++++++++++++++++
==============
                +++++++++++++++++++++++++++++++++



[1] Σε τρεις περιπτώσεις οι άγγελοι θυμιάζουν και μυρώνουν τους εκλεκτούς του Θεού. Πρώτον, όταν διαβάζουν τα ιερά βιβλία, οπότε τους κυκλώνουν για να ακούσουν και αυτοί. Δεύτερον, όταν προσεύχονται και συνομιλούν με τον Θεό, οπότε συμπροσεύχονται και εκείνοι με πόθο. Τρίτον, όταν υπομένουν για την αγάπη του Θεού κόπο, πόνο και τιμωρίες, οπότε τους μυρώνουν και τους παρακινούν στον αγώνα της ευσέβειας.